طي دو سال و اندي که از بازنشستگي من مي‌گذرد توفيق اجباري حاصل شد که با کارگران افغاني در تهران و جنوب ايران امکان تماس و مراوده کاري پيدا کنم. اين رويداد، توجه من را به عمق حضور بي‌رويه و فعلا خاموش اين جماعت جلب کرد. امروزه کارگران افغاني از يک اتحاديه تعاوني نانوشته برخوردارند که انحصار تعيين نرخ کارگر و ساعت کار را در دست خود دارند. سخت‌کوشي اين کارگران و اطاعت پذيري ظاهري آنان از کارفرما و از سوي ‌ديگر تنبلي و تن‌پروري و دردسرزايي کارگران ايراني باعث شده که همه مردم، کارگر افغاني را بر کارگر ايراني ترجيح‌ دهند. ‌البته بگذريم‌که افغاني‌ها اولا براي ايجاد حاشيه امنيتي براي خود به صورت خانوادگي کار مي‌کنند و در وهله اول به کارگري مي‌پردازند سپس به پيمانکاري و دلالي و بعضا تجارت و... راه پيدا مي‌کنند.

اين روزها فضاي مجازي پُر است از مقالات، فيلم‌ها، مصاحبه‌‌ها، گزارش‌ها و اظهار نظرهاي گوناگون درباره خطر حضور مهاجران افغاني در ايران. عده‌اي درباره آينده حضور آنان هشدار مي‌دهند و در مقابل، عده‌اي اين حضور را کاملاً عادي و بي‌خطر جلوه مي‌دهند اما عموم مردم دچار نگراني هستند و درباره اينکه کداميک از اين دو نظر درست است سؤال دارند.

تداوم و گسترش دامنه حملات تحریک طالبان پاکستان به نظامیان پاکستانی در مناطق قبایلی و خیبرپختونخوا و پخش گزارش‌هایی در مورد عملیات‌های هماهنگ این گروه با جدایی طلبان بلوچ، حکایت از آن دارد که راهکارهای استفاده شده برای مهار TTP تاکنون نتوانسته تاثیر لازم و کافی از خود برجای گذارد. این موضوع به خوبی می‌تواند دلیل چرخش پاکستان به سوی راهکارها و راهبردهای جدیدی را توضیح دهد. البته پاکستان می‌تواند به راهکارهای جانبی دیگری همچون اعمال فشار بر طالبان از طریق آمریکا و یا تقویت ملی‌گرایان پشتون در برابر طالبان هم نظر داشته باشد. اما هیچ کدام از آنها نمی‌تواند به اندازه تعامل با طالبان برای اسلام‌آباد اثر بخش باشد. طالبان هم اگر چه در مواضع رسمی نظراتی مشابه با TTP مطرح کرده، اما نشان داده که تمایلی به افزایش تنش‌ها با پاکستان نداشته و صرفا در میانه دو سنگ آسیاب گرفتار آمده است.

انتشار جوابیه معاون سیاسی اجتماعی استانداری سیستان و بلوچستان به سرمقاله روزنامه شرق با‌عنوان "هیرمند در مسیر اشتباه" به قلم فرشید عابدی روزنامه نگار بومی استان و مدیرمسئول دیار عیار را می‌توان از ابعاد مختلفی مورد واکاوی قرار داد. این مدل پاسخگویی استانداری به نشریات کشوری مسبوق به سابقه بوده و پیشتر جوابیه روابط عمومی استانداری به مقاله روزنامه جمهوری اسلامی در خصوص ریزگردهای سیستان و عدم ارسال جوابیه از جانب استانداری به رسانه های استانی، این پرسش را در اذهان ایجاد می کند که مبادا استانداری سیستان و بلوچستان برای افکار عمومی استان و نشریات استانی ارزش قائل نیست.

رئیس جمهور از اعطای اختیارات ویژه برای استاندار سیستان و بلوچستان و تعیین اعتبارات ویژه برای طرح‌های مهم استان از جمله طرح آبرسانی، پیگیری مجدانه نسبت به حقابه و همچنین پیگیری و نشست با شورای راهبردی استان متشکل از مسئولان مختلف خبر داده است. چندی قبل نیز سخنگوی دولت از اعطای بخشی از اختیارات هیات وزیران و رئیس جمهور به استاندار سیستان و بلوچستان خبر داد. با توجه به رویکرد ها، انتصابات، اقدامات و اظهارنظر های محمد کرمی، استاندار سیستان و بلوچستان در خصوص بحران ها و مسائل استان، موضوع توانایی یا عدم توانایی استاندار برای حل مسائل استان به سوژه داغ نشست های نخبگان و کارشناسان استان تبدیل شده است.

موضوع بازنشستگی مدیران و کارکنان دولت در دهه گذشته بحث های داغی را به همراه و دغدغه ی بسیاری از فعالان جامعه مدنی، نمایندگان مجلس و مقامات کشوری بوده است. توصیه مقامات ارشد کشور و به صورت ویژه تر تاکید مقام معظم رهبری بر جوان سازی، قابل اعتنا بوده و نمی توان به سادگی از آن چشم پوشی کرد. وجود چهار مدیر در چهار دستگاه مهم دولتی جهاد کشاورزی، صنعت، معدن و تجارت، مخابرات و بنیاد شهید و امور ایثارگران که هر کدام نقش موثری در توسعه و تحقق خواست رهبری در اجرایی کردن مصوبات سفر دهه هشتاد ایشان به استان دارد باعث شده تا جامعه مدنی فعال تر از قبل موضوع بازنشستگی کارکنان و مديران دستگاه‌ها را مورد واکاوی قرار دهد.

در مقیاس جهانی پدیده فرونشست از شرق آسیا تا چین و هند، پاکستان، ایران و عربستان، حتی در بخش‌هایی از ایتالیا و امریکا مشاهده می‌شود. فقط ایران نیست که از این پدیده رنج می‌برد. اما برآوردها نشان می‌دهد که حدود ۳ تا ۵ درصد فرونشست‌های جهان عددی بالغ بر ۱۰ سانتیمتر در سال دارد.

در دیدار اخیر مردم سیستان و بلوچستان با رهبری، ایشان علت مشکلات سیستان را تنبلی دولت ها در انجام مصوبات سفر دهه هشتاد خود به استان دانسته و بر گرفتن حقابه سیستان و رفع مشکل آب سیستان و بلوچستان تاکید کردند.

بعد از دیدار مردم سیستان و بلوچستان با رهبری نظام و تاکید بر اجرایی شدن مصوبات سفر دهه هشتاد ایشان در استان، رییس جمهور اعلام کرد برای تحقق توسعه در استان بخشی از اختیارات هیات وزیران به استاندار سیستان و بلوچستان داده می شود. نگاه مطالبه گرانه رهبری نسبت به عقب ماندگی استان و اشاره به تنبلی دولت ها و اکنون تاکید رییس جمهور بر اجرایی شدن مصوبات سفر رهبری به استان یک فرصت مناسب است تا از زوایای مختلف به دلایل عدم توفیق دولت ها در اجرایی کردن مصوبات بپردازیم.

متاسفانه در سال های اخیر که وضعیت حفظ و نگهداری آثار تاریخی در استان رو به زوال جدی بوده، کوه خواجه هم از این روند و قاعده مستثنی نبود، سپردن مسئولیت پایگاه پژوهشی یا به قولی پایگاه ملی در چند سال اخیر به مدیران فاقد تخصص باعث شده که مسیر پایگاه از رسالت اصلی آن که همواره حفظ و شناخت این گوهر بی بدیل بود دور شده و فقط به اقدامات متظاهرانه و پوشالی بسنده کرده اند. البته این روند در سایر مجموعه ها مانند منطقه حوضدار کندر و مداخلات آن هم بسیار دیده می شود که باعث از بین رفتن بسیاری از شاخصه ها در آن‌ها شده است.