کنعانی چافی، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست هفتگی با رسانه ها عنوان کرد: "بخشی از حقابه رودخانه هیرمند را دریافت شد و این تمام حقابه جمهوری اسلامی ایران نبود." این اظهارات نشان از عدم هوشمندی یک دیپلمات در جایگاه سخنگویی دستگاه دیپلماسی است، زیرا این اظهار نظر به معیاری برای طرف افغانستانی تبدیل می شود که در مذاکرات مانور دهد که بخشی از حقابه ایران را پرداخت کرده است.

استاندار اسبق سیستان و بلوچستان گفت: حقابه رودخانه هیرمند یک موضوع منطقه ای است و باید فرا استانی به این موضوع ورود پیدا کرد. موضع دیپلماسی فعال آب باید در اولویت وزارت امور خارجه و نیرو باشد، فعال نگه داشتن این موضع و خارج نشدن این مسئله از دستور کار این دو وزارتخانه به عهده استاندار نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی است، باید در هر فرصتی، سفر و دیداری این موضوع تقویت شود و استمرارش در تعامل کارشناسی مورد توجه قرار گیرد.

هشتم بهمن سال ۱۴۰۰ تعدادی از مطالبه گران منطقه سیستان براساس اصل ۲۷ قانون اساسی تجمعی مسالمت آميز برای اعتراض به نحوه دیپلماسی و ضرورت احقاق حق ایران از رودخانه هیرمند طبق معاهده ۱۳۵۱ را برنامه ریزی کردند که به علت بی تدبیری و قصور برخی از دستگاه های متولی، این تجمع پایان تلخی داشت.

رییس فراکسیون محیط زیست مجلس شورای اسلامی گفت: دستگاه‌هایی که نقشی در حفظ و حراست محیط زیست در سطح بین المللی دارند، پاسخ قانع کننده‌ای در راستای ضعف عملکرد دیپلماسی محیط زیست از دیوار مرزی ترکیه تا حقابه آبی هامون نداشتند و وعده و وعید ارائه گزارش مکتوب امروز و فردا را داده‌اند.

علیرغم پیگیری مسئله حق آبه رودخانه هیرمند و اصلاح بند کمال خان در طول یک سال گذشته توسط دولت و مجلس، خلف وعده‌ طرف افغانستانی مانع تحقق این مهم شده است، از آنجایی که آب چاه نیمه ها در حال اتمام است واین موضوع آسیب های عدیده ای به مردم و محیط زیست منطقه وارد کرده، بنابراین ضرورت دارد تا مجمع نمایندگان سیستان و بلوچستان برای تغییر رویکرد دیپلماسی در قبال طرف افغانستانی تصمیم سازی کنند.

عضو فراکسیون محیط زیست مجلس شورای اسلامی گفت: متاسفانه پروژه گاپ و سدسازی‌های ترکیه به شدت حوزه آبریز ارس را دچار چالش می کند و به همان نسبت پروژوه سد کمال خان بر روی هیرمند را داریم و هر چند دیپلماسی فعال آب باید مورد توجه جدی مسئولان وزارت نیرو، خارجه و سازمان حفاظت محیط زیست قرار گیرد اما متاسفانه در عمل شاهد چنین اتفاقی نیستیم و حقوق حقه کشور تضییع می شود.

عضو مجمع نمایندگان استان سیستان و بلوچستان، با بیان اینکه نگاه ما در خصوص حق آبه هیرمند باید منسجم باشد گفت: صرفا یک هشدار کاهش سطح روابط نمی‌تواند طالبان را متقاعد به رعایت قواعد بین‌الملل کند.

سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: از فرآیند پیگیری حق آبه رودخانه هیرمند توسط دستگاه دیپلماسی راضی نیستم، اعتقاد دارم بهتر از این می شد اقدام کرد و در حال حاضر هم می توان بهتر از وضع فعلی عمل کرد.

عضو فراکسیون محیط زیست مجلس شورای اسلامی گفت: سیستان و بلوچستان به عنوان فرزند ایران زمین حقابه خود را از طالبان می‌خواهد و تاکنون از طرف سه مرجع اصلی دو وزارتین نیرو و امور خارجه و سازمان محیط زیست عملکرد مثبتی در راستای دیپلماسی آب ندیده است، موازی کاری این سه دستگاه متولی نشان می‌دهد پیگیری‌های صورت گرفته، در مسیر درستی حرکت نمی‌کند.

اجرای طرح های آبی و کشاورزی، دو دهه اخیر در حوزه سیستان و عدم خروجی مطلوب برای رفع چالش های منطقه، نشان از نبودن ارتباط مدیران و تصمیم گیران با جامعه محلی و کارشناسان خبره بومی است، ضمن این که حتما نظارت عالیه بر اجرای پروژه ها از طریق مشاوران و پیمانکاران هم نبوده در غیر اینصورت باید شاهد رضایت ساکنان از این طرح ها و پروژه ها می بودیم.