در صورت عدم تامین حقابه رودخانه هیرمند، قطع روابط سیاسی و اقتصادی با افغانستان، اخراج اتباع افغانستانی و پرداخت حق نکشت کشاورزان سیستانی در دستور کار دولت و مجلس قرار گیرد.

پس از آبگیری بند کمال خان و انحراف آورد رودخانه به شوره زار گودزره توسط سامانه انحرافی این بند، قریب دو سال آبی وارد سیستان نشد، به رغم وجود معاهده و وجود مسیر تاریخی رودخانه هیرمند، طی این دو سال وزارت امور خارجه در راستای دریافت حقابه ایران از رودخانه مذکور توفیقی نداشته است. 

موضوع حقابه رودخانه هیرمند طبق معاهده ۱۳۵۱ همیشه در زمان خشکسالی و تنش های آبی اهمیت پیدا می کرد، از اوایل دهه ۵۰ تا کنون معاهده مذکور، مورد قبول تمامی دولت های افغانستان بود، اما هیچگاه پرداخت نمی شد بلکه این سیلاب ها بودند که به پایین دست حوضه آبریز هیرمند جاری می شدند.

سامانه انحرافی بند کمال خان به عنوان ابزاری در راستای دیپلماسی آب برای گرفتن امتیاز از طرف ایرانی احداث شده است، وزارت خارجه ایران به رغم در اختیار داشتن ابزارهای متعددی در راستای اهرم قرار دادن برای دریافت حقابه رودخانه هیرمند، تا کنون حاضر نشده از آن بهره برد.

تامین آب حداقلی و ایجاد معادن، کارخانه های و احیای ظرفیت های مرزی بی تردید باعث تامین آب شرب و معیشت اهالی سیستان خواهد شد، اما عدم تحقق حقابه رودخانه هیرمند و همچنین سایر سیلاب های ورودی به منطقه که به لحاظ زیست محیطی حائز اهمیت است، شرایط زیست را به حداقل می رساند. مردم چنین منطقه ای، رنگ توسعه و سرمایه گذاری بخش خصوصی را نخواهد دید، ادامه چنین رویه منجربه خالی شدن تدریجی سیستان از سکنه می شود.

فرشید عابدی، مدیرمسئول پایگاه خبری و تحلیلی دیار عیار به علت سکوت کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی در قبال انفعال دستگاه دیپلماسی در زمینه تامین منافع ملی به ویژه مسئله حقابه رودخانه هیرمند و متعاقب آن به مخاطره افتادن زیست مردم سیستان، رییس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس را در نامه ای سرگشاده مورد خطاب قرار داد.

پس از عملیات قشون و در سال های بین بهمن 1307 تا آذر 1313 ش رویکرد نظامی بر سیستان و بلوچستان حاکم بود، حضور سرتیپ مهدی قلی خان تاجبخش در سال های 1313 تا 1315، با اینکه وی نظامی بود با تاسیس اداره ایالتی سیستان و بلوچستان و ایجاد ساختارهای اداری و اقتصادی رویکرد نظامی حاکم بر منطقه را به رویکرد سیاسی و اجتماعی تغییر داد، اما روند انتصابات سردار سرتیپ محمد کرمی استاندار سیستان و بلوچستان، غالب کردن فضای نظامی پس از عملیات قشون را در اذهان پررنگ می کند.

"حجت‌الاسلام محامی، نماینده ولی فقیه در سیستان و بلوچستان در پاسخ به معترضان سیستانی در خصوص ضعف دستگاه دیپلماسی مبنی بر دریافت حقابه رودخانه هیرمند، گفت: در وزارت خارجه و جاهای دیگر عزمی برای این کار ندیدم. "با توجه به اظهارات امام جمعه زاهدان، در سایه عدم وجود جامعه مدنی قوی در استان، نمایندگان مجلس با داشتن ابزارهای قانونی می توانند نقش محوری در این راستا ایفا کنند.

ذخیره آبی چاه نیمه ها وضعیت بحرانی دارد و عدم دریافت حقابه نگرانی در باره تامین آب شرب و آشامیدنی منطقه سیستان را افزایش داده است، در این میان شهرداری زاهدان به همان سیاق گذشته از آب لوله کشی که از چاه نیمه ها تامین می شود برای آبیاری درختان سطح شهر استفاده می کند.

اهمال کاری وزارت امور خارجه در حوزه دیپلماسی با کشور افغانستان در زمینه های حقابه ایران از رودخانه های مرزی، حقابه زیست محیطی تالاب بین المللی هامون و واکنش های ضعیف در ارتباط با منازعات مرزی میان نیروهای مسلح ایران و گروهک طالبان، این سوال را در اذهان متبادر می کند که چرا اراده ای برای استیضاح وزیر امورخارجه از جانب نمایندگان سیستان و بلوچستان وجود ندارد؟