افغانستان دارای پنج حوضه آبریز است و سرانه آبی این کشور، بیشتر از کشورهای پیرامونش است و تمام رودخانه ها و منابع آبی این‌کشور از جغرافیای سیاسی اش خارج می شود، از طرفی افغانستان نسبت به کشورهای همسایه اش، حکم بالادست را دارد. ۹۰ درصد مردم افغانستان در حوضه های آبریز مشترک زندگی می کنند و ۸۴ درصد کل افغانستان در حوضه هایی واقع شده که با کشورهای همسایه مشترک است، از این بابت افغانستان با تمام کشورهای همسایه مناقشه آبی دارد.

موضوع واگذاری اراضی روستایی سیادک، سفیدک، منزلاب و لخشک اواخر دولت قبل با هدف کمک به قشر کارمند و کارگر مطرح شد، این اقشار جامعه با هدف صاحب خانه شدن براساس بخشنامه های تعاونی مسکن کارشناسان استانداری مبالغی را به حساب تعاونی مذکور واریز کردند.

چند هفته از توهین های صدا و سیمای استان می گذرد و بالتبع حق خود می دانم مادامی که نه ادعاهای خود را ثابت کرده اند و نه عذرخواهی، دعوی خود را به مردم برم. به همان مردمی که توهین ها را نشر دادند تا به دفعات بسیار زیاد رسد.

مصاحبه اخیر وزیر نیرو در خصوص حقابه رودخانه هیرمند و تالاب بین‌المللی هامون، نشان از درک ناچیز وزیر از هیدروپلیتیک و دیپلماسی آب داشت و از طرفی علی آبادی در روایت استراتژی وزارت نیرو، اولویتی در زمینه دیپلماسی آب قائل نشد.

حوضه آبریز هیرمند شامل سرشاخه‌های هیرمند، فراه‌رود، هاروت رود، خوسپاس و خاشرود، تمدن شهرسوخته را رقم زده و موجب استمرار حیات انسانی و تمدنی تا به امروز شده است. میزان آورد رودخانه هیرمند، تغییر طبیعی مسیر رودخانه حاصل از سیلاب و ... موجب شده که در بازه های زمانی مختلف شاهد جابه جایی جمعیت حول محور رودخانه هیرمند و دریاچه هامون باشیم، اما رویکرد هیدروپلیتیک افغانستان در دوره جمهوریت و حتی در دوره طالبان، علاوه بر توسعه مبتنی بر کشاورزی، مهندسی اجتماعی یا به روایتی گسترش و پراکنش پشتون ها را دنبال می کنند و این امر باعث شده که مسیر طبیعی رود هیرمند را بر‌خلاف کنوانسیون های بین المللی به سمت شوره زار گودزره تغییر دهند تا حوزه تمدنی سیستان زیر تلی از ماسه مدفون شود.

حدود یک‌سال از طرح جنجالی مسقف کردن گلزار شهدای زاهدان نمی گذرد که بنیاد شهید و امور ایثارگران سیستان و بلوچستان با تصرف پیاده روی این گلزار، اقدام به حفاری و آرموتور بندی در کف پیاده رو کرده است. بر اساس قانون پیاده روها عمومی و متعلق به مردم شهر بوده و هیچ فرد یا نهادی حق تصرف یا سد معبر ندارد. اختیار حفاظت از پیاده روها بر اساس قانون به شهرداری ها داده شده است.

مادامی که ذیل قرارداد دوحه، افغانستان به طالبان واگذار شد، تحریرالشام جز‌ نخستین گروه‌هایی بود که در روزهای ابتدایی این تحولات، با انتشار پیام تبریک رسمی، به طالبان تبریک گفت. مقامات ‎طالبان‌ در ۲۷ جنوری ۲۰۲۲ به طور رسمی اعلام کرد که این گروه تروریستی با گروه طالبان در افغانستان بیعت کرده است. 

بر اساس گزارش های رسیده به دیار عیار در باره پایانه مرزی میلک، شاهد حضور گسترده افغان ها برای تجارت غیرقانونی انواع و اقسام کالاهای مورد نیاز ساکنان آن‌سوی مرز هستیم. پایانه های مرزی برای تجارت های کلان و اجرایی کردن سیاست های کلان کشور احداث شده، اما در مرز میلک شاهد حضور قاچاقچیان انواع سوخت، انواع روغن ها، دارو، شیرخشک، تخم مرغ و ... هستیم که بدون ویزا و مجوز قانونی وارد پایانه شده به سودهای کلانی می رسند.

یک تاجر افغان که در حوزه تجارت گاز، نفتگاز و بنزین در پایانه مرزی میلک فعالیت دارد، مجوز ایجاد پایانه صادراتی تخلیه و بارگیری فرآورده‌های نفتی به عنوان یکی از حساس ترین مجوزهای ترانسشیپ محموله های صادراتی و ترانزیتی را اخذ کرد!

مقاله ذیل به قلم قاسم سیاسر در شانزدهمین شماره ماهنامه زال منتشر شده است.