چالش های امنیتی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی حاصل از انحراف آب هیرمند و سیاست های آبی افغانستان در حوضه آبریز هیرمند دارای ابعاد مختلفی است که باید برای پیشگیری و بی اثر کردن این اقدامات، استراتژی درستی تعریف کرد، این مهم در سایه همکاری پژوهشگران این حوزه و دستگاه های متولی تحقق می یابد، مهم ترین و ویژه ترین بخش این کنفرانس بررسی اهداف سیاسی، اجتماعی، هویتی و امنیتی افغانستان در قبال هیرمند توسط پژوهشگر دیپلماسی آب می توانست در راستای تعریف مسئله هیرمند، ارائه راهکار و تصمیم سازی در مراجع ملی، ایده هایی در اندیشه مقامات استانی خلق کند که شوربختانه مثل گذشته شاهد از دست دادن فرصت از جانب مدیران استانی بودیم.
مقامات و مدیران استانی بایستی به افکار عمومی پاسخ دهند چرا رغبتی برای حضور در یک کنفرانس علمی که در سیستان و بلوچستان برگزار شده، نداشتند؟ اگر به حوزه علم و پژوهش در راستای حل چالش ها اعتقادی ندارند، نشان میدهد که مشکلات استان حل نخواهد شد و اگر ساز و کار مدیریتی دانشگاه مورد پذیرش مدیران نیست، باید پاسخ دهند که چرا در مدیریت دانشگاه زابل تغییری ایجاد نمی شود؟ چرا باید چنین رویکردی باعث شود که نتوانیم از ظرفیت سرمایه انسانی، منابع و امکانات زیرساختی دانشگاه زابل برای رفع چالش های سیستان بهره ببریم؟
اگر آیتم ارائه دیپلماسی آب و سیاست های آبی افغانستان را از کنفرانس فاکتور بگیریم، ریاست دانشگاه باید پاسخ دهد که کنفرانس ملی مهندسی آب با حضور انجمن های علمی کشور چه آورده ای برای سیستان داشته است؟ مقالات برتری که در اختتامیه مراسم از نویسندگان آنان تجلیل شد، هیچ ارتباطی با چالش ها و مشکلات سیستان نداشتند؟ تا کی قرار است کنفرانس ها و همایش های علمی بدون خروجی با هزینه های گزاف برگزار شود و تاثیری در فرایند حل بحران منطقه نداشته باشد؟
به رغم وجود ادعای رئیس دانشگاه زابل مبنی بر احصا روش ها و راهکارهای مقابله با مسائل تالاب هامون، چرا شاهد ارائه این راهکار ها در چنین کنفرانس هایی نیستیم، چرا هیچ مقاله ای در این زمینه ارائه نشد؟ علی رغم ادعای رئیس دانشگاه، چرا اعضای پژوهشکده تالاب هامون از جامعه نخبگان درخواست ارائه راهکار دارد؟ چرا این دست ادعاها توسط نهادهای نظارتی راستی آزمایی نمی شود؟ علی رغم مطرح شدن دانشگاه زابل به عنوان محور توسعه سیستان و دانشگاه مادر، آیا این دانشگاه محتوای مفیدی در حوزه پیشگیری آز بحران سیستان برای عرضه دارد؟
تناقض اظهارات رئیس و اعضای هیات علمی دانشگاه در جلسات در رابطه با مدیران سیاسی و جامعه علمی، این شائبه را ذهن به وجود می آورد که مدیریت دانشگاه به دنبال گرفتن پروژه هایی نظیر طرح رویین تن سازی و … است، اما چرا دستگاه های نظارتی و حاکمیتی اهتمامی نسبت به این تناقض ندارند؟
رویکرد اشتباه دانشگاه زابل باعث شد که اعضای انجمن هیدرولیک ایران بدون شناخت از واقعیت سیستان وارد منطقه شود و بدون شناخت از واقعیت ها و چالش های منطقه از سیستان بروند!
عدم بررسی و طرح نشدن مسائلی مانند چاه ژرف و انتقال آب دریای عمان در این کنفرانس جای تامل دارد، آیا در ایران کارشناسی در حوزه چاه ژرف مقاله ای برای ارائه در یک کنفرانس ملی ندارد؟ اگر چاه ژرف در حوزه مطالعه این گونه تهی است پس چگونه حفاری و بهرهبرداری چاه های ژرف این گونه دنبال می شود؟ به نظر می رسد عدم نقد و بررسی مسائلی از قبیل چاه ژرف و انتقال آب از دریای عمان بخاطر ملاحظات سیاسی و نهادهای قدرت در منطقه در این کنفرانس مطرح نشده است. مردم حق ندارند به صورت علمی نتایج نسخه های باصطلاح شفابخش منطقه را پیش از اجرا بدانند؟
مطالب مرتبط:
برون رفت از چالش های پیش روی سیستان، در سایه ارتباط مدیران با جامعه محلی شکل می گیرد
مسوولان بی تدبیر فرصت را به تهدید تبدیل کردند/ فشار افکار عمومی و برگزاری تجمع برای حقابه ابزار دیپلماسی است
سخنگوی وزارت امور خارجه با دیپلماسی بیگانه است؟
مشخص کردن ابعاد مسئله هیرمند، تعریف و بازسازی جعبه ابزارهای دیپلماسی ضروری است/ اگر از حالت و رویکردهای منسوخ دیپلماسی خارج شویم میتوانیم به حل مسائل آبی افغانستان امید داشته باشیم
- نویسنده : فرشید عابدی
