این روزها در اطراف بیشتر روستاهای سیستان، شاهد پراکندگی انواع نایلون های زباله ها در میان بوته های خشکیده و شاخ و برگ درختان هستیم که چشم اندازی نازیبا را در معرض دید عابران قرار داده است. با گسترش صنعت و کاهش مشاغل روستایی، نیاز ساکنان روستاها به مواد مصرفی بسته بندی، ظروف یکبار مصرف، بطری های پلاستیکی و انواع نایلون های زباله افزایش یافته و فرهنگی نامبارک را به زندگی روستا نشینان ورود داده است.
دهیاری ها به دلیل کمبود منابع مالی امکان جمع آوری این زباله های پلاستیکی را ندارند و هر روز بر میزان آنها افزوده می شود. رهاسازی این زباله ها در معابر روستاها توسط روستانشینان، علاوه بر خطرات زیست محیطی، تصویری ناخوشایند را در معرض دید عابران قرار می دهد که شایسته این سرزمینی کهن و با آن غنای فرهنگی تاریخی نیست.
سیستان به عنوانی دشتی بادخیز و با وجود بادهای صد و بیست روزه که سرعت وزش آن به بالای صد کیلومتر نیز می رسد باعث پراکندگی زباله ها در پهنه وسیعی از دشت سیستان شده و محیط زیست آنرا با خطر جدی مواجه ساخته است . زباله های پلاستیکی به دلیل مقاومت بسیار بالا در مقابل تجزیه، تا دهها و صدها سال در طبیعت باقی میماند و مواد شیمیایی حاصل از تجزیه آنها، حیات موجودات زنده را به مخاطره می اندازد.
به منظور حفظ محیط زیست در سیستان لازم است تا ساکنان هر روستا، به صورت خودجوش و از طریق هماهنگی با دهیاری ها، مبادرت به جمع آوری زباله های اطراف روستای خود کرده و با پاکسازی نایلون ها از میان بوته ها و شاخ و برگ درختان، آینده محیط زیست سیستان را از خطرات و چالش های ناشی از این زباله های خطرناک، ایمن نگه دارند.
تا چند دهه قبل روستا نشینان برای خرید نان و سایر مواد خوراکی و غیرخوراکی خود از انواع زنبیل ها پارچه ای یا پلاستیکی استفاده می کردند. متاسفانه روستانشینان تحت تاثیر فرهنگ غلط شهرنشینی این زنبیل ها را کنار گذاشته و برای حمل مواد مورد نیاز، به استفاده از نایلون های پلاستیکی یکبار مصرف روی آورده اند و باعث رشد بی رویه تولید زباله شده اند. این پلاستیک ها به دلیل عدم امکان جمع آوری در روستاها و امکان دفن در قبرستان های مخصوص زباله، در طبیعت رها شده و علاوه بر ایجاد چشم اندازی نامناسب، حیات موجودات زنده و محیط زیست سیستان را با تهدیدات جدی مواجه ساخته است. اگر باور داریم که محیطی زیستی را که به صورت بکر و دست نخورده از نیاکان خود تحویل گرفته ایم و میبایست به فرزندان خود تحویل دهیم لازم است تا نسبت به حفظ آن و جلوگیری از نفوذ آلاینده ها در آن هوشمندانه رفتار کنیم. همانطور که برای امنیت و نگهداری از فرزندان خود تلاش کرده و هر گونه هزینه ای را می پردازیم، محیط زیست مان نیز نیاز به مراقبت و نگهداری از انواع خطراتی را دارد که دنیای صنعتی به ما و طبیعت تحمیل می کند.
مریم سرگزی_ فعال محیط زیست
