ویدئو بازدید فضل‌محمد حقانی، سفیر طالبان در تهران از مدرسه " جامعه‌الحرمین" چابهار و فریادهای "زنده باد امارت اسلامی" حضار، با توجه به ترور یکی از صاحب منصبان نظامی سابق افغانستان در تهران، واکنش‌های زیادی را در فضای عمومی برانگیخت. رفتار در ایالت بلوچستان پاکستان، رفتار ناقض اصول دیپلماتیک دیپلمات‌های طالبان در سفارت افغانستان در تهران، کنسولگری افغانستان در مشهد، نگرانی زیادی بابت ردپای طالبان و افزایش نفوذ این گروه در چابهار به وجود آورده است.

نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت افغانستان در سفر به سیستان برای توافق پیرامون احداث مسیر دوم‌ مرز میلک، افزایش مراودات مرزی و بهره‌برداری بیشتر از بندر چابهار به سیستان سفر کرده بود در مواجهه با مطالبه تأمین حقابه ایران از رودخانه هیرمند، خشکسالی افغانستان را عامل عدم پرداخت حقابه سیستان دانست و عنوان کرد که خدای ناخواسته دشمنی و انگیزه‌ای برای انحراف مسیر آب نداریم؛ آنچه جریان دارد، یک وضعیت طبیعی ناشی از خشکسالی شدید است!

رویکرد هیدروپلیتیک افغانستان بر روی ابعاد سیاسی، اقتصادی، امنیتی و اجتماعی دو سوی مرزهای ایران و افغانستان تاثیرات شگفتی می گذارد که با توجه به پیچیدگی آن، باید برای دفع خطرات آن آگاه بود و به موقع اقدام کرد. برای مقابله یا بی اثر کردن رویکرد هیدروپلتیک افغانستان، ابتدا می‌بایست استراتژی این کشور را در قبال مسئله آب تعریف کرد تا امکان بازتعریف ضد استراتژی فراهم شود.

هفته گذشته پس از ورود سیلاب رودخانه هیرمند به مرز سیستان، خبر اعزام هیاتی متشکل از منتفذان طایفه‌ای و مذهبی بلوچ منطقه سیستان به ولایت نیمروز و برگزاری جلسه‌ای میان این هیات و والی نیمروز در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد.

سرپرست وزارت آب و انرژی حکومت طالبان مدعی شد: رهبر طالبان با توجه به وضعیت خشکسالی و نیازمندی‌های مردم به مدیرت آب در کشور متعهد بوده و در این راستا به ممالک همسایه اطمینان می‌دهد که از این امر هیچ کشوری دیگری متضرر نخواهند شد!

پس از سفر وزیر امور خارجه کشورمان به کابل و نشست های وی با وزیر خارجه و رئیس‌الوزرای طالبان، شاهد اظهار نظر رسمی مولوی امیرخان متقی، دانش آموخته دارالعلوم مکی زاهدان، پیرامون مسئله آب بودیم. مولوی متقی دقیقا مشابه این اظهارات را پس از سفر محرابیان، وزیر نیرو دولت سیزدهم به کابل نیز مطرح کرده بود.

افغانستان دارای پنج حوضه آبریز است و سرانه آبی این کشور، بیشتر از کشورهای پیرامونش است و تمام رودخانه ها و منابع آبی این‌کشور از جغرافیای سیاسی اش خارج می شود، از طرفی افغانستان نسبت به کشورهای همسایه اش، حکم بالادست را دارد. ۹۰ درصد مردم افغانستان در حوضه های آبریز مشترک زندگی می کنند و ۸۴ درصد کل افغانستان در حوضه هایی واقع شده که با کشورهای همسایه مشترک است، از این بابت افغانستان با تمام کشورهای همسایه مناقشه آبی دارد.

در افغانستان، حدود 40 درصد فارسی زبان داریم که هر روز شاهد سرکوب‌ شدنشان به دست گروه تکفیری-تروریستی طالبان هستیم و ما به جای حمایت از آنها روابطمان با طالبان را گسترش می‌دهیم.

مدیرمسئول پایگاه خبری دیار عیار در بخشی از این نامه نوشت: در این نامه سعی کردم ضمن تبیین اهمیت آورد رودخانه فراه و بازه زمانی اندک برای توقف احداث سد بخش‌آباد، بخشی از ابزارهای حقوقی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی ایران برای مقابله با سیاست های آبی افغانستان را طرح کنم، از سایر ابزارهای اقتصادی و امنیتی آگاهی دارید؛ این گوی و این میدان. تاریخ قصاوت تان خواهد کرد.

دستگاه دیپلماسی ایران برای مقابله با سدسازی‌های افغانستان و رویکردهای هیدروپلیتیکی این کشور ابزارهای متعدد اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، امنیتی و حقوقی در اختیار دارد که به دلیل عدم تعریف درست استراتژی افغانستان و ضعف دفتر رودخانه‌های مرزی طی بیش از یک دهه اخیر، علی رغم ابزارهای فوق؛ سدهای افغانستان یکی پس از دیگری به بهره‌برداری می‌رسند و دستگاه دیپلماسی صرفا نظاره گر است و به یک یادداشت اعتراضی و سخنرانی سخنگوی وزارت امور خارجه بسنده کرده است.