فرشید عابدی، مدیرمسئول پایگاه خبری و تحلیلی دیار عیار به علت سکوت کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی در قبال انفعال دستگاه دیپلماسی در زمینه تامین منافع ملی به ویژه مسئله حقابه رودخانه هیرمند و متعاقب آن به مخاطره افتادن زیست مردم سیستان، رییس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس را در نامه ای سرگشاده مورد خطاب قرار داد.

تعدادی از سیستانی های معترض به دستگاه دیپلماسی و ضعف پیگیری حقابه رودخانه هیرمند، در نماز جمعه زاهدان به امامت آیت الله محامی شرکت کردند. آن‌ها در حالی‌که که پلاکاردهای «دیپلماسی حقابه ام را پس بگیر»، «اصلاح بندکمال خان پیام مردم سیستان» و «سیستانم، فرزندانم تشنه ان، حقابه ام را بگیر» در دست داشتند، این شعارها را در حاشیه نماز جمعه و سخنرانی خطیب نماز جمعه سر دادند. بعد از نماز سیستانی ها به صورت حضوری با آیت الله محامی دیدار کرده و مطالبات و گلایه های خود از دستگاه دیپلماسی و عدم دغدغه مندی مدیران جهت گرفتن حقابه را ابراز کردند

پیرو درخواست یک تشکل مردم نهاد با محوریت حقابه رودخانه هیرمند و اصلاح سامانه انحرافی بند کمال خان، به رغم اینکه باید درخواست طبق قانون در شورای تامین شهرستان زابل بررسی شود، اما فرمانداری درخواست را به استانداری ارجاع داده، فرماندار زابل به خبرنگار دیار گفت: طبق قانون تجمع باید در مکان های سرپوشیده و مسقف که قابلیت کنترل داشته باشد برگزار شود، اما مدیرکل دفتر سیاسی عنوان کرد که این آیین نامه هنوز ابلاغ نشده است.

دکتری تاسیسات آبی با اشاره به اینکه با امکانات موجود کشورمان می توانیم در عرض ۱۵ روز تا یکماه ارتفاع سرریز سد کمال خان را اصلاح کنیم، گفت: در حوزه فراه رود قراردادی نداریم و باید به سمت انعقاد قرارداد برویم، اگر سد بخش آباد بر روی فراه رود احداث شود فاتحه سیستان خوانده است، باید در مورد فراه رود یک بده و بستان داشته باشیم. ما باید کارهای عمرانی و شغل های جایگزین ایجاد کنیم تا طرف افغانستانی از احداث سد بخش آباد صرف نظر کنند.

یک کارشناس محلی گفت: بارها هشدار دادیم که از نظر زیست محیطی هرگونه دستکاری در بستر تالاب هامون اشتباه است، زیرا ساختار خاک و معادله های زیست محیطی را تغییر می دهد.

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: روابط اقتصادی جمهوری اسلامی ایران با کشور افغانستان در حال توسعه است، اگر حق آبه ایران از رودخانه هیرمند پرداخت نشود در بسیاری از امور تجدید نظر می کنیم و روی روابط ما با افغانستان تاثیر خواهد گذاشت.

نماینده سیستان‌ در مجلس شورای اسلامی گفت: در زمینه اختصاص حق‌آبه سیستان فقط با وعده‌های بی‌عمل رو‌به‌رو هستیم و تا زمانی که بند "کمال خان" اصلاح نشود شرایط به همین نحو پیش می‌رود. این در حالی است که ریزگردها امان مردم را بریده و بخش قابل توجهی از مردم سیستان مهاجرت کرده یا در فکر مهاجرت هستند.

ماهیت سد انحرافی کمالخان، مکانیابی، محل احداث، نوع طراحی صورت گرفته، بویژه سامانه اجرا شده در ساحل سمت چپ، همه و همه گویای هدف غایی است که همانا، انحراف بخش اعظمی از سیلاب های رودخانه هیرمند به سمت شوره زار گودزره و رود بیابان است.

مدتی قبل وزیر نیرو در راس هیاتی ایرانی با همتایان افغان خود دیدار داشت و در ظاهر دو طرف بر سر حقابه و جلوگیری از انحراف آب به گودزره به توافق رسیدند و به صورت رسمی هر دو طرف کلیات این توافق را اعلام کردند. از جزییات و نحوه توافق هیچ اطلاعی در دسترس نیست و این باعث نگرانی های بیشتر شده است. در این میان سکوت وزارت خارجه نیز تامل بر انگیز است. آنها از چیزی مطلع اند که سایرین بی اطلاع هستند.