وزارت انرژی و آب طالبان از احتمال بارنده‌گی، برف‌باری نسبتاً شدید، وقوع سیلاب و بالا آمدن سطح آب رودخانه‌ها طی سه روز آینده در شماری از ساحات حوزه‌های دریایی کشور خبر می‌دهد.

نسخه کامل لایو یک‌شنبه ۲ ثور/اردیبهشت ۱۴۰۳ ... 21 آوریل ۲۰۲۴ در خصوص نقد و بررسی چند خبر مهم روزهای اخیر در افغانستان توسط "محمدحسین جعفریان" و شرح کامل سابقه‌ی اختلافات آبی میان ایران و افغانستان، بررسی چگونگی جنگ آب در منطقه، نتایج خشک شدن هامون، بررسی سازه‌ی سد کمالخان و طراحی آن به شکلی که عملا آب‌های اضافی به کویر هدایت می‌شوند،  مقاومت طالبان در برابر اصلاح این سازه، عدم تلاش جدی و عملی تهران برای حل این مشکل، رفتارعجیب امارت در محروم کردن ایران حتی از آب سرریز و اضافی سد کمالخان و... در گفت و گو با "فرشید عابدی" مدیر مسوول پایگاه خبری دیار عیار و کارشناس این حوضه‌ی آبریز

طرف افغانستانی، فارغ از نوع حکومت مستقر، بر این ادعا پافشاری کرده که بر اثر خشکسالی میزان بارش باران و آورد آب در این حوضه به شدت کاهش پیدا کرده است، ادعای طرف افغانستانی این بوده که حتی آبی برای مصرف داخلی در اختیار نداشته چه برسد به این که بخواهد حقابه کامل ایران از این رودخانه فرامرزی مشترک تأمین کند.

پس از بند کمالخان مطابق مسترپلان تعریف شده خود در حوضه آبریز هیرمند ( هلمند ) ایجاد شبکه آبیاری و تولید انرژی برق در سد های بخش آباد، المباغ، حسن زی، خاش رود، لوره، موسی قلعه، آغاجان، نوزاد و ... را پیگیری و اجرا می کنند تا مدیریت حدود 5 میلیارد متر مکعب آب در سال را در این حوضه بدست گرفته و 450 هزار هکتار اراضی کشاورزی را از این سازه های آبی ایجاد شده بهره مند سازند.

یک نشریه ژاپنی در گزارش خود نوشت که طالبان برنامه‌‌ای را برای ارتقای زیرساخت‌های آبی خود دارد اما کشورهای همسایه افغانستان از وضعیت کنترل آب توسط این گروه راضی نیستند.

کریمی قدوسی عضو کمیسیون امنیت ملی طی مصاحبه‌ای با خبرگزاری خانه ملت که سعی در توجیه عملکرد وزارت امور خارجه و تطهیر طالبان داشته و مدعی شده که طالبان برای اصلاح مسیر رودخانه هیرمند اقدامات عمرانی را شروع کردند و تمامی تخریب های زمان اشرف غنی از نظر عمرانی در حال اصلاح است.

کمیسار آب هیرمند از سال ۹۶ مطلع بود که بند کمال خان در حال تکمیل است، برای پیشگیری از احداث بند کمال خان چه اقدامی انجام داده است؟ از طرفی برخی از منابع اعلام کردند که سد بخش آباد بر روی فراه رود سال آینده به بهره‌برداری می‌رسد و چند سال است که مسئله احداث این سد و تبعات زیست محیطی آن مطرح است، آیا وزارت نيرو برای پیشگیری از احداث سد بخش آباد برنامه ای دارد؟

فعالان مدنی و کاربران شبکه های اجتماعی با انتشار عکس نوشته و توییت در شبکه های اجتماعی از نمایندگان حوزه های انتخابیه سیستان و زاهدان خواستند اگر نمی‌توانند در زمینه حقابه رودخانه هیرمند و اصلاح بند کمال خان موثر باشند، استعفا دهند.

پس از آبگیری بند کمال خان و انحراف آورد رودخانه به شوره زار گودزره توسط سامانه انحرافی این بند، قریب دو سال آبی وارد سیستان نشد، به رغم وجود معاهده و وجود مسیر تاریخی رودخانه هیرمند، طی این دو سال وزارت امور خارجه در راستای دریافت حقابه ایران از رودخانه مذکور توفیقی نداشته است. 

موضوع حقابه رودخانه هیرمند طبق معاهده ۱۳۵۱ همیشه در زمان خشکسالی و تنش های آبی اهمیت پیدا می کرد، از اوایل دهه ۵۰ تا کنون معاهده مذکور، مورد قبول تمامی دولت های افغانستان بود، اما هیچگاه پرداخت نمی شد بلکه این سیلاب ها بودند که به پایین دست حوضه آبریز هیرمند جاری می شدند.