چندی پیش یکی از نمایندگان سیستان در نطق خود اعلام کرد انفعال دستگاه دیپلماسی در خصوص آب های مرزی و رودخانه های بین المللی بالاخص در باره رودخانه هیرمند قابل پذیرش نیست و طرح استیضاح وزیر امور خارجه را در پی خواهد داشت. وی در صورت عدم عزم جدی دولتمردان جهت حل مشکلات و احقاق حقوق مردم مظلوم سیستان و ادامه بی تفاوتی های مسئولین تهدید به استعفا کرد. پس از این نطق نماینده دیگر سیستان که نمیخواست از قافله تبلیغ عقب بماند در کانال اطلاع رسانی خود خبر از کلید خوردن استیضاح وزیر امور خارجه داد، هر دو نماینده سیستان به صورت جداگانه طرح استیضاح وزیرخارجه را ثبت کرده بودند!

عضو کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس خطاب به وزیر امور خارجه، گفت: دیپلماسی شما در زمینه استیفای حقوق ملت ایران در قبال هیرمند عزتمندانه نبوده بلکه دیپلماسی ذلیلانه بوده است.

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، راهبرد های دیپلماتیک ایران در مورد افغانستان را تشکیل دولت فراگیر، امنیت مرزها و بهبود زیرساخت‌های اقتصادی افغانستان عنوان کرد. حال باید دید نمایندگان سیستان و بلوچستان چرا موفق به تصمیم سازی در مراجع مختلف برای تعریف مسئله هیرمند به عنوان یکی از راهبرد های دیپلماتیک ایران در قبال افغانستان نشدند؟

نماینده سیستان با اشاره به اینکه نوع رفتار و تعامل کشورمان با افغانستان باید تعیین تکلیف شود، تصریح کرد: امروزه معبرهای ارتباطی مشترک وجود دارد و تعاملات اقتصادی صورت می گیرد. به عنوان مثال برق و نفت زمستانه به افغانستان داده می شود اما شاهد مسیر یکطرفه تعامل از سوی افغانستان هستیم.

در حالی که صدای مظلومیت مردم سیستان آن‌طور که باید به تهران نمی رسد، متاسفانه در کمال ناباوری شاهد بودیم که در آخرین لحظات انتصاب یک فرماندار که خبرش در رسانه ها منتشر شده بود، حکم وی از سوی وزارت کشور لغو شد.

معاون سیاسی و اجتماعی استاندار سیستان و با تاکید بر اهمیت اجرای برنامه های دولت گفت: به فرمانداران جدید سه ماه فرصت خواهیم داد تا برنامه‌های خود را عملی کنند.

امام جمعه شهرستان نیمروز گفت: از وعده های دروغین وزیر امور خارجه تا سراب سفیر ما در افغانستان و دلخوش به وعده‌های طالبان تا امروز هیچ عایدی نصیب مردم نشده است و زندگی مردم سیستان به خاک سیاه نشسته است، آیا ما کسی را نداریم از حق مردم دفاع کند یا تا انتقادی هم می‌شود آقای مسئولی که هنوز اسمش هم مطرح نشده می‌خواهد دهان منتقدان و مطالبه گران را ببندد.

عضو کمیسیون کشاورزی و آب مجلس گفت: متاسفانه ضعف دیپلماسی آب وجود دارد اما با توجه به شرایط ویژه سیستان و مشکلات عدیده زیست محیطی و اجتماعی موجود در این منطقه بسیار فاجعه‌بار است. می‌طلبید دیپلماسی آب در برابر مباحثی که با کشور افغانستان داریم فعال‌تر می‌شد، حوزه کمیساریای آب از ابزار فنی استفاده می‌کنند اما در شرایط خاص فعلی نیازمند استفاده از ابزارهای سیاسی و حتی از نگاه من نظامی هستیم، منظور من حمله نظامی که با موازین بین‌المللی همخوانی ندارد، نیست بلکه باید این موضوع به عنوان یک اهرم وجود داشته باشد اما متاسفانه این مقوله به عنوان یک دیپلماسی فعال با طرف افغان در دستور کار مسئولان وزارت خارجه نبوده است.

متأسفانه با اينکه تاکنون طالبان به هيچيک از تعهدات خود در قبال ايران عمل نکرده و حتي از دادن حقابه هيرمند به ايران نيز خودداري کرده، وزارت خارجه کشورمان سفارت افغانستان را به اين گروه نامشروع تحويل داده و حتي در مراسم ديدار سفرا و نمايندگان کشورهاي اسلامي با رئيس ‌جمهور به مناسبت عيد فطر، نماينده طالبان را نيز به جمع سفرا و نمايندگان راه داد!

مناقشه میان ایران و افغانستان بر سر حقابه‌ تالاب هامون ریشه تاریخی دارد. تاکنون دیدارهای زیادی میان مقامات دو کشور برگزار شده اما هیچ یک به نتیجه مطلوب نرسیده است. حتی گفته می‌شد با روی کار آمدن طالبان به دلیل برخی مناسبات منطقه‌ای موضوع حقابه حل و فصل می‌شود اما نشد. حجت میان‌آبادی پژوهشگر دیپلماسی آب و استادیار دانشکده کشاورزی، مهندسی و مدیریت آب دانشگاه تربیت مدرس در گفت‌و‌گویی که با «پیام ما» داشت، دیپلماسی ضعیف ایران در زمینه آب‌های مرزی را یکی از دلایل وضعیت بغرنج‌ هامون عنوان کرد. این روزها که بار دیگر وزیر امور خارجه ایران در حال رایزنی با مقامات افغانستان برای گرفتن حقابه هیرمند است، از او پرسیدیم چرا ایران در این زمینه تاکنون موفق نبوده‌ است و آیا در غیاب حقابه ‌هامون، می‌توان روی گزینه شیرین‌سازی و انتقال آب حساب کرد؟ میان‌آبادی در این گفت‌وگو با تشریح خطاهای راهبردی در زمینه دیپلماسی آب راهبردهای غیرواقعی برای حل مسئله کم‌آبی را نقد کرده است.